حالت‌های اسم در ترکی استانبولی

ismin hâlleri

در ترکی، برای بیان نقش اسم و معنی‌هایی مانند «به»، «در» و «از»، به آخر اسم پسوند اضافه می‌شود. یک بار یاد بگیرید، برای همهٔ اسم‌ها کار می‌کند.

جدول کامل — babasından mal kalan, merteği içinden bitmiş sanır۷۸ شکل

معنی babasından mal kalan, merteği içinden bitmiş sanır ←
شمار اسم
حالت‌های اسم babasından mal kalan, merteği içinden bitmiş sanır — مفرد
ملکی─حالت ساده-iمفعول مستقیم-eبه‌سوی-deدر / مکان-denاز-inملکی / اضافه
بدون ملکیbabasından mal kalan, merteği içinden bitmiş sanırbabasından mal kalan, merteği içinden bitmiş sanırıbabasından mal kalan, merteği içinden bitmiş sanırababasından mal kalan, merteği içinden bitmiş sanırdababasından mal kalan, merteği içinden bitmiş sanırdanbabasından mal kalan, merteği içinden bitmiş sanırın
منbabasından mal kalan, merteği içinden bitmiş sanırımbabasından mal kalan, merteği içinden bitmiş sanırımıbabasından mal kalan, merteği içinden bitmiş sanırımababasından mal kalan, merteği içinden bitmiş sanırımdababasından mal kalan, merteği içinden bitmiş sanırımdanbabasından mal kalan, merteği içinden bitmiş sanırımın
توbabasından mal kalan, merteği içinden bitmiş sanırınbabasından mal kalan, merteği içinden bitmiş sanırınıbabasından mal kalan, merteği içinden bitmiş sanırınababasından mal kalan, merteği içinden bitmiş sanırındababasından mal kalan, merteği içinden bitmiş sanırındanbabasından mal kalan, merteği içinden bitmiş sanırının
اوbabasından mal kalan, merteği içinden bitmiş sanırıbabasından mal kalan, merteği içinden bitmiş sanırınıbabasından mal kalan, merteği içinden bitmiş sanırınababasından mal kalan, merteği içinden bitmiş sanırındababasından mal kalan, merteği içinden bitmiş sanırındanbabasından mal kalan, merteği içinden bitmiş sanırının
ماbabasından mal kalan, merteği içinden bitmiş sanırımızbabasından mal kalan, merteği içinden bitmiş sanırımızıbabasından mal kalan, merteği içinden bitmiş sanırımızababasından mal kalan, merteği içinden bitmiş sanırımızdababasından mal kalan, merteği içinden bitmiş sanırımızdanbabasından mal kalan, merteği içinden bitmiş sanırımızın
شماbabasından mal kalan, merteği içinden bitmiş sanırınızbabasından mal kalan, merteği içinden bitmiş sanırınızıbabasından mal kalan, merteği içinden bitmiş sanırınızababasından mal kalan, merteği içinden bitmiş sanırınızdababasından mal kalan, merteği içinden bitmiş sanırınızdanbabasından mal kalan, merteği içinden bitmiş sanırınızın
آن‌هاbabasından mal kalan, merteği içinden bitmiş sanırlarıbabasından mal kalan, merteği içinden bitmiş sanırlarınıbabasından mal kalan, merteği içinden bitmiş sanırlarınababasından mal kalan, merteği içinden bitmiş sanırlarındababasından mal kalan, merteği içinden bitmiş sanırlarındanbabasından mal kalan, merteği içinden bitmiş sanırlarının

جمع و ملکیِ «آن‌ها» روی هم تکرار نمی‌شوند؛ یک شکل می‌تواند هر دو معنی را برساند.

شش حالت

با واژهٔ ev (خانه)

  1. حالت ساده

    yalın hâl

    ─

    evخانه

    «این خانه خیلی قشنگ است.»

    “Bu ev çok güzel.”

  2. مفعول مستقیم

    belirtme hâli

    -i
    • -ı
    • -i
    • -u
    • -ü

    eviخانه را

    «خانه را خریدیم.»

    “Evi satın aldık.”

  3. به‌سوی

    yönelme hâli

    -e
    • -a
    • -e

    eveبه خانه

    «دارم می‌روم خانه.»

    “Eve gidiyorum.”

  4. در / مکان

    bulunma hâli

    -de
    • -da
    • -de
    • -ta
    • -te

    evdeدر خانه

    «کسی در خانه نیست.»

    “Evde kimse yok.”

  5. از

    ayrılma hâli

    -den
    • -dan
    • -den
    • -tan
    • -ten

    evdenاز خانه

    «از خانه بیرون آمدم.»

    “Evden çıktım.”

  6. ملکی / اضافه

    tamlayan hâli

    -in
    • -ın
    • -in
    • -un
    • -ün

    evinخانهٔ …

    «درِ خانه باز است.»

    “Evin kapısı açık.”

چرا پسوند تغییر می‌کند؟

هماهنگی مصوت یعنی پسوند از آخرین مصوتِ کلمه پیروی می‌کند. برای پسوند مکان، دو شکل داریم:

eiöü-de
  • evevde
  • gözgözde
aıou-da
  • okulokulda
  • kızkızda

پسوندهای دارای i چهار شکل دارند: ı / i / u / ü. پسوند مکان پس از صامت‌های بی‌صدا با t شروع می‌شود؛ مانند kitapta.

سه کلمه که فرق دارند

  • kitap

    مفعولی: kitabıمکانی: kitapta

    پیش از پسوندی که با مصوت شروع می‌شود، p به b تبدیل می‌شود؛ پیش از t تغییر نمی‌کند.

  • araba

    مفعولی: arabayıمکانی: arabada

    بین دو مصوت، y میانجی می‌آید.

  • ağız

    مفعولی: ağzıمکانی: ağızda

    پیش از پسوند مصوت، مصوتِ هجای آخر می‌افتد.

جمع و ملکی

جمع-ler / -lar

  • evevler
  • kitapkitaplar

ملکی

  • من: evim
  • تو: evin
  • او: evi
  • ما: evimiz
  • شما: eviniz
  • آن‌ها: evleri

ترکیب هر سه

evخانه-lerجمع-imizما-denازevlerimizden

از خانه‌های ما