حالت‌های اسم در ترکی استانبولی

ismin hâlleri

در ترکی، برای بیان نقش اسم و معنی‌هایی مانند «به»، «در» و «از»، به آخر اسم پسوند اضافه می‌شود. یک بار یاد بگیرید، برای همهٔ اسم‌ها کار می‌کند.

جدول کامل — iki uçlu bozukluk۷۸ شکل

معنی iki uçlu bozukluk ←
شمار اسم
حالت‌های اسم iki uçlu bozukluk — مفرد
ملکی─حالت ساده-iمفعول مستقیم-eبه‌سوی-deدر / مکان-denاز-inملکی / اضافه
بدون ملکیiki uçlu bozuklukiki uçlu bozukluğuiki uçlu bozukluğaiki uçlu bozukluktaiki uçlu bozukluktaniki uçlu bozukluğun
منiki uçlu bozukluğumiki uçlu bozukluğumuiki uçlu bozukluğumaiki uçlu bozukluğumdaiki uçlu bozukluğumdaniki uçlu bozukluğumun
توiki uçlu bozukluğuniki uçlu bozukluğunuiki uçlu bozukluğunaiki uçlu bozukluğundaiki uçlu bozukluğundaniki uçlu bozukluğunun
اوiki uçlu bozukluğuiki uçlu bozukluğunuiki uçlu bozukluğunaiki uçlu bozukluğundaiki uçlu bozukluğundaniki uçlu bozukluğunun
ماiki uçlu bozukluğumuziki uçlu bozukluğumuzuiki uçlu bozukluğumuzaiki uçlu bozukluğumuzdaiki uçlu bozukluğumuzdaniki uçlu bozukluğumuzun
شماiki uçlu bozukluğunuziki uçlu bozukluğunuzuiki uçlu bozukluğunuzaiki uçlu bozukluğunuzdaiki uçlu bozukluğunuzdaniki uçlu bozukluğunuzun
آن‌هاiki uçlu bozukluklaruiki uçlu bozukluklarunuiki uçlu bozukluklarunaiki uçlu bozukluklarundaiki uçlu bozukluklarundaniki uçlu bozukluklarunun

جمع و ملکیِ «آن‌ها» روی هم تکرار نمی‌شوند؛ یک شکل می‌تواند هر دو معنی را برساند.

شش حالت

با واژهٔ ev (خانه)

  1. حالت ساده

    yalın hâl

    ─

    evخانه

    «این خانه خیلی قشنگ است.»

    “Bu ev çok güzel.”

  2. مفعول مستقیم

    belirtme hâli

    -i
    • -ı
    • -i
    • -u
    • -ü

    eviخانه را

    «خانه را خریدیم.»

    “Evi satın aldık.”

  3. به‌سوی

    yönelme hâli

    -e
    • -a
    • -e

    eveبه خانه

    «دارم می‌روم خانه.»

    “Eve gidiyorum.”

  4. در / مکان

    bulunma hâli

    -de
    • -da
    • -de
    • -ta
    • -te

    evdeدر خانه

    «کسی در خانه نیست.»

    “Evde kimse yok.”

  5. از

    ayrılma hâli

    -den
    • -dan
    • -den
    • -tan
    • -ten

    evdenاز خانه

    «از خانه بیرون آمدم.»

    “Evden çıktım.”

  6. ملکی / اضافه

    tamlayan hâli

    -in
    • -ın
    • -in
    • -un
    • -ün

    evinخانهٔ …

    «درِ خانه باز است.»

    “Evin kapısı açık.”

چرا پسوند تغییر می‌کند؟

هماهنگی مصوت یعنی پسوند از آخرین مصوتِ کلمه پیروی می‌کند. برای پسوند مکان، دو شکل داریم:

eiöü-de
  • evevde
  • gözgözde
aıou-da
  • okulokulda
  • kızkızda

پسوندهای دارای i چهار شکل دارند: ı / i / u / ü. پسوند مکان پس از صامت‌های بی‌صدا با t شروع می‌شود؛ مانند kitapta.

سه کلمه که فرق دارند

  • kitap

    مفعولی: kitabıمکانی: kitapta

    پیش از پسوندی که با مصوت شروع می‌شود، p به b تبدیل می‌شود؛ پیش از t تغییر نمی‌کند.

  • araba

    مفعولی: arabayıمکانی: arabada

    بین دو مصوت، y میانجی می‌آید.

  • ağız

    مفعولی: ağzıمکانی: ağızda

    پیش از پسوند مصوت، مصوتِ هجای آخر می‌افتد.

جمع و ملکی

جمع-ler / -lar

  • evevler
  • kitapkitaplar

ملکی

  • من: evim
  • تو: evin
  • او: evi
  • ما: evimiz
  • شما: eviniz
  • آن‌ها: evleri

ترکیب هر سه

evخانه-lerجمع-imizما-denازevlerimizden

از خانه‌های ما