حالت‌های اسم در ترکی استانبولی

ismin hâlleri

در ترکی، برای بیان نقش اسم و معنی‌هایی مانند «به»، «در» و «از»، به آخر اسم پسوند اضافه می‌شود. یک بار یاد بگیرید، برای همهٔ اسم‌ها کار می‌کند.

جدول کامل — kör itin öldüğü yer۷۸ شکل

معنی kör itin öldüğü yer ←
شمار اسم
حالت‌های اسم kör itin öldüğü yer — مفرد
ملکی─حالت ساده-iمفعول مستقیم-eبه‌سوی-deدر / مکان-denاز-inملکی / اضافه
بدون ملکیkör itin öldüğü yerkör itin öldüğü yerikör itin öldüğü yerekör itin öldüğü yerdekör itin öldüğü yerdenkör itin öldüğü yerin
منkör itin öldüğü yerimkör itin öldüğü yerimikör itin öldüğü yerimekör itin öldüğü yerimdekör itin öldüğü yerimdenkör itin öldüğü yerimin
توkör itin öldüğü yerinkör itin öldüğü yerinikör itin öldüğü yerinekör itin öldüğü yerindekör itin öldüğü yerindenkör itin öldüğü yerinin
اوkör itin öldüğü yerikör itin öldüğü yerinikör itin öldüğü yerinekör itin öldüğü yerindekör itin öldüğü yerindenkör itin öldüğü yerinin
ماkör itin öldüğü yerimizkör itin öldüğü yerimizikör itin öldüğü yerimizekör itin öldüğü yerimizdekör itin öldüğü yerimizdenkör itin öldüğü yerimizin
شماkör itin öldüğü yerinizkör itin öldüğü yerinizikör itin öldüğü yerinizekör itin öldüğü yerinizdekör itin öldüğü yerinizdenkör itin öldüğü yerinizin
آن‌هاkör itin öldüğü yerlerikör itin öldüğü yerlerinikör itin öldüğü yerlerinekör itin öldüğü yerlerindekör itin öldüğü yerlerindenkör itin öldüğü yerlerinin

جمع و ملکیِ «آن‌ها» روی هم تکرار نمی‌شوند؛ یک شکل می‌تواند هر دو معنی را برساند.

شش حالت

با واژهٔ ev (خانه)

  1. حالت ساده

    yalın hâl

    ─

    evخانه

    «این خانه خیلی قشنگ است.»

    “Bu ev çok güzel.”

  2. مفعول مستقیم

    belirtme hâli

    -i
    • -ı
    • -i
    • -u
    • -ü

    eviخانه را

    «خانه را خریدیم.»

    “Evi satın aldık.”

  3. به‌سوی

    yönelme hâli

    -e
    • -a
    • -e

    eveبه خانه

    «دارم می‌روم خانه.»

    “Eve gidiyorum.”

  4. در / مکان

    bulunma hâli

    -de
    • -da
    • -de
    • -ta
    • -te

    evdeدر خانه

    «کسی در خانه نیست.»

    “Evde kimse yok.”

  5. از

    ayrılma hâli

    -den
    • -dan
    • -den
    • -tan
    • -ten

    evdenاز خانه

    «از خانه بیرون آمدم.»

    “Evden çıktım.”

  6. ملکی / اضافه

    tamlayan hâli

    -in
    • -ın
    • -in
    • -un
    • -ün

    evinخانهٔ …

    «درِ خانه باز است.»

    “Evin kapısı açık.”

چرا پسوند تغییر می‌کند؟

هماهنگی مصوت یعنی پسوند از آخرین مصوتِ کلمه پیروی می‌کند. برای پسوند مکان، دو شکل داریم:

eiöü-de
  • evevde
  • gözgözde
aıou-da
  • okulokulda
  • kızkızda

پسوندهای دارای i چهار شکل دارند: ı / i / u / ü. پسوند مکان پس از صامت‌های بی‌صدا با t شروع می‌شود؛ مانند kitapta.

سه کلمه که فرق دارند

  • kitap

    مفعولی: kitabıمکانی: kitapta

    پیش از پسوندی که با مصوت شروع می‌شود، p به b تبدیل می‌شود؛ پیش از t تغییر نمی‌کند.

  • araba

    مفعولی: arabayıمکانی: arabada

    بین دو مصوت، y میانجی می‌آید.

  • ağız

    مفعولی: ağzıمکانی: ağızda

    پیش از پسوند مصوت، مصوتِ هجای آخر می‌افتد.

جمع و ملکی

جمع-ler / -lar

  • evevler
  • kitapkitaplar

ملکی

  • من: evim
  • تو: evin
  • او: evi
  • ما: evimiz
  • شما: eviniz
  • آن‌ها: evleri

ترکیب هر سه

evخانه-lerجمع-imizما-denازevlerimizden

از خانه‌های ما