حالت‌های اسم در ترکی استانبولی

ismin hâlleri

در ترکی، برای بیان نقش اسم و معنی‌هایی مانند «به»، «در» و «از»، به آخر اسم پسوند اضافه می‌شود. یک بار یاد بگیرید، برای همهٔ اسم‌ها کار می‌کند.

جدول کامل — ortak ölçülmez sayılar۷۸ شکل

معنی ortak ölçülmez sayılar ←
شمار اسم
حالت‌های اسم ortak ölçülmez sayılar — مفرد
ملکی─حالت ساده-iمفعول مستقیم-eبه‌سوی-deدر / مکان-denاز-inملکی / اضافه
بدون ملکیortak ölçülmez sayılarortak ölçülmez sayılarıortak ölçülmez sayılaraortak ölçülmez sayılardaortak ölçülmez sayılardanortak ölçülmez sayıların
منortak ölçülmez sayılarımortak ölçülmez sayılarımıortak ölçülmez sayılarımaortak ölçülmez sayılarımdaortak ölçülmez sayılarımdanortak ölçülmez sayılarımın
توortak ölçülmez sayılarınortak ölçülmez sayılarınıortak ölçülmez sayılarınaortak ölçülmez sayılarındaortak ölçülmez sayılarındanortak ölçülmez sayılarının
اوortak ölçülmez sayılarıortak ölçülmez sayılarınıortak ölçülmez sayılarınaortak ölçülmez sayılarındaortak ölçülmez sayılarındanortak ölçülmez sayılarının
ماortak ölçülmez sayılarımızortak ölçülmez sayılarımızıortak ölçülmez sayılarımızaortak ölçülmez sayılarımızdaortak ölçülmez sayılarımızdanortak ölçülmez sayılarımızın
شماortak ölçülmez sayılarınızortak ölçülmez sayılarınızıortak ölçülmez sayılarınızaortak ölçülmez sayılarınızdaortak ölçülmez sayılarınızdanortak ölçülmez sayılarınızın
آن‌هاortak ölçülmez sayılarlarıortak ölçülmez sayılarlarınıortak ölçülmez sayılarlarınaortak ölçülmez sayılarlarındaortak ölçülmez sayılarlarındanortak ölçülmez sayılarlarının

جمع و ملکیِ «آن‌ها» روی هم تکرار نمی‌شوند؛ یک شکل می‌تواند هر دو معنی را برساند.

شش حالت

با واژهٔ ev (خانه)

  1. حالت ساده

    yalın hâl

    ─

    evخانه

    «این خانه خیلی قشنگ است.»

    “Bu ev çok güzel.”

  2. مفعول مستقیم

    belirtme hâli

    -i
    • -ı
    • -i
    • -u
    • -ü

    eviخانه را

    «خانه را خریدیم.»

    “Evi satın aldık.”

  3. به‌سوی

    yönelme hâli

    -e
    • -a
    • -e

    eveبه خانه

    «دارم می‌روم خانه.»

    “Eve gidiyorum.”

  4. در / مکان

    bulunma hâli

    -de
    • -da
    • -de
    • -ta
    • -te

    evdeدر خانه

    «کسی در خانه نیست.»

    “Evde kimse yok.”

  5. از

    ayrılma hâli

    -den
    • -dan
    • -den
    • -tan
    • -ten

    evdenاز خانه

    «از خانه بیرون آمدم.»

    “Evden çıktım.”

  6. ملکی / اضافه

    tamlayan hâli

    -in
    • -ın
    • -in
    • -un
    • -ün

    evinخانهٔ …

    «درِ خانه باز است.»

    “Evin kapısı açık.”

چرا پسوند تغییر می‌کند؟

هماهنگی مصوت یعنی پسوند از آخرین مصوتِ کلمه پیروی می‌کند. برای پسوند مکان، دو شکل داریم:

eiöü-de
  • evevde
  • gözgözde
aıou-da
  • okulokulda
  • kızkızda

پسوندهای دارای i چهار شکل دارند: ı / i / u / ü. پسوند مکان پس از صامت‌های بی‌صدا با t شروع می‌شود؛ مانند kitapta.

سه کلمه که فرق دارند

  • kitap

    مفعولی: kitabıمکانی: kitapta

    پیش از پسوندی که با مصوت شروع می‌شود، p به b تبدیل می‌شود؛ پیش از t تغییر نمی‌کند.

  • araba

    مفعولی: arabayıمکانی: arabada

    بین دو مصوت، y میانجی می‌آید.

  • ağız

    مفعولی: ağzıمکانی: ağızda

    پیش از پسوند مصوت، مصوتِ هجای آخر می‌افتد.

جمع و ملکی

جمع-ler / -lar

  • evevler
  • kitapkitaplar

ملکی

  • من: evim
  • تو: evin
  • او: evi
  • ما: evimiz
  • شما: eviniz
  • آن‌ها: evleri

ترکیب هر سه

evخانه-lerجمع-imizما-denازevlerimizden

از خانه‌های ما